Budżet na paliwo po końcu CPN: jak przeliczyć wydatki od lipca
· 4 min czytania · Natalia
Pierwsza edycja CPN skończyła się 30 czerwca, a 1 lipca VAT wrócił do 23%. Aby przeliczyć budżet, weź średnie litry z miesiąca, dodaj podwyżkę z lipca i zostaw bufor.
Po końcu pierwszej edycji CPN budżet na paliwo trzeba po prostu przeliczyć od nowa: litry z miesiąca, razy aktualna cena, plus bufor na zmiany. Od 1 lipca VAT wrócił z 8% do 23%, a według doniesień akcyza wróciła do normalnego poziomu już 16 czerwca. Ja nie lubię zgadywać, więc rachunek prowadzę w zeszycie, a poniżej pokazuję go krok po kroku.
Dorastałam w domu, w którym każdy wydatek zapisywało się w kajeciku, i do dziś mam to w nawykach. Nie dlatego, że lubię liczyć, tylko dlatego, że liczby dają spokój. Budżet na paliwo to jedna z tych kategorii, które łatwo „rozjeżdżają się" po cichu.
Co skończyło się 30 czerwca
Program CPN („Ceny Paliwa Niżej") działał od 31 marca do 30 czerwca. W tym czasie na benzynę, olej napędowy i biokomponenty sprzedawane jako samodzielne paliwa obowiązywał VAT 8%, a przez część okresu także obniżona akcyza. Do tego stosowano codzienne ceny maksymalne, wyznaczane według wzoru: cena hurtowa plus akcyza, opłata paliwowa, 0,30 zł marży stacji i VAT. Kontrolę prowadziła KAS, a kara za przekroczenie mogła sięgać miliona złotych. Według Ministerstwa Finansów program kosztował około 4,7 mld zł.
Według doniesień mediów obniżona akcyza skończyła się 15 czerwca, a od 16 czerwca wróciła normalna, co dodało około 30 gr na litrze. VAT obowiązywał w obniżonej stawce do 30 czerwca. Minister Domański potwierdził, że przedłużenia nie będzie, powołując się na ropę w okolicach 70 dolarów. LPG nigdy nie był w programie, więc dla niego nic się z tego powodu nie zmieniło. Pełny opis programu znajdziesz na stronie Program CPN.
Ile więcej kosztuje litr
Analitycy zapowiadali wzrost o 30–60 gr na litrze po powrocie VAT, Reflex mówił o 30–50 gr. To prognozy, nie dane o konkretnych stacjach. Matematyka VAT jest za to pewna: przy tej samej cenie netto przejście z 8% na 23% podnosi cenę brutto o około 14%. Na to nakłada się zmiana ceny ropy i hurtu, więc prawdziwy skutek na stacji będzie sumą kilku składników.
Dlatego nie wstawiam do budżetu „cen z internetu". Biorę to, co faktycznie zapłaciłam, czyli średnią z paragonów z ostatnich dwóch-trzech tygodni.
Jak przeliczyć miesięczny budżet
Metoda w czterech krokach:
Litry. Zsumuj litry z ostatnich trzech miesięcy i podziel przez trzy. Jeśli nie masz danych, policz kilometry razy spalanie podzielone przez 100.
Cena. Wylicz średnią cenę litra z ostatnich trzech tygodni na podstawie paragonów, osobno dla każdego paliwa.
Plan. Pomnóż litry przez cenę. To jest Twój budżet bazowy.
Bufor. Dodaj 5–10%, bo ceny się wahają, a budżet ma być wykonalny, nie optymistyczny.
Przykład z założeniami: 60 litrów miesięcznie, przy podwyżce o 40 gr to dodatkowe 24 zł. Jeśli dołożysz bufor 10% do budżetu rzędu kilkuset złotych, masz margines na tygodnie, w których tankujesz dwa razy.
Co miesiąc porównuj plan z wydatkiem. Różnicę zapisz w osobnej kolumnie. Po trzech miesiącach będziesz widzieć, czy budżet był zbyt ostrożny, czy zbyt luźny.
Gdzie szukać oszczędności
Koniec CPN nie zmienia podstaw, tylko je uwypukla. Największy wpływ masz na:
Spalanie. Ciśnienie w oponach, płynna jazda i zbędny bagaż robią kilka procent. Techniki zbieramy w tekście jak tankować taniej.
Wybór stacji. Różnica między stacjami w jednej okolicy bywa większa niż różnica między dniami tygodnia, więc porównywarka daje więcej niż polowanie na „najlepszy moment". Zasady opisuje tekst kiedy tankować najtaniej.
Promocje i kupony. Kupony na litr albo punkty w aplikacjach mogą obniżyć średnią cenę, jeśli nie zmuszają Cię do jeżdżenia dalej. Rachunek zawsze wykonuj po stronie kosztu paliwa na dojazd.
Liczba przejazdów. Zbicie dwóch wyjazdów w jeden to realne litry, a przy tym nic nie kosztuje.
Moja ostatnia zasada, wyniesiona z domu: nie oszczędzam na tym, co ma wpływ na bezpieczeństwo. Opony, hamulce i przegląd to nie jest miejsce na cięcie.
Prosty arkusz do samodzielnego zrobienia
Nie musisz szukać gotowego pliku. Wystarczą cztery kolumny i dwie formuły.
Kolumny: data, paliwo, litry, kwota.
Formuła ceny litra: kwota podzielona przez litry.
Formuła miesięczna: suma kwot z danego miesiąca.
Dodaj wiersz z celem miesiąca i kolumnę z różnicą. Pod spodem możesz zapisywać notatki: czy tankowanie było w promocji, czy trasa była dłuższa niż zwykle. Te notatki mają największą wartość po kilku miesiącach, kiedy zamiast zgadywać, widzisz wzorce. Jeśli prowadzisz papierowy zeszyt, narysuj te same kolumny ręcznie. Liczy się to, żeby zapisywać regularnie.
Najczęstsze pytania
Co dokładnie skończyło się 30 czerwca?
Skończyła się pierwsza edycja programu CPN: obniżony VAT 8% na paliwa i ceny maksymalne. Według doniesień akcyza wróciła do normalnego poziomu już 16 czerwca, a VAT od 1 lipca wrócił do 23%. Minister finansów potwierdził, że przedłużenia nie będzie.
O ile droższy jest litr po końcu CPN?
Analitycy przed 1 lipca spodziewali się wzrostu o 30–60 gr na litrze, a Reflex mówił o 30–50 gr. Rzeczywista różnica zależy od paliwa, ceny ropy i stacji, więc najlepiej porównać swoje paragony z czerwca z lipcem.
Jak zaplanować budżet na paliwo, gdy ceny się zmieniają?
Policz miesięczne litry, pomnóż przez cenę z ostatnich tygodni i dodaj bufor 5–10% na zmiany. Co miesiąc porównuj plan z faktycznym wydatkiem i koryguj założenia.